HOE MOETEN DE GREENMAN VIJVER- EN PONDSTONE-PRODUCTEN WORDEN GEBRUIKT?

Welke vijver problemen behandelen we?

Bij vijvers van verschillende grootte en vorm, aangelegd in tuinen, komen we vaak problemen tegen die eerder ergernis dan vreugde opleveren. Negatieve verschijnselen zoals vertroebeling, slibvorming en overmatige algengroei gaan vaak gepaard met onaangename geuren en de dood van vissen en zelfs planten.

De oorzaken van vijver problemen

Een van de oorzaken van de problemen is de ophoping van anorganische en organische voedingsstoffen in de vijver, die via visvoer, kunstmest, stof en gevallen bladeren het systeem binnenkomen. Een andere oorzaak zijn de omzettingsprocessen van deze stoffen. De microbiologische afbraak van veel organisch materiaal onttrekt veel zuurstof aan het water. Dit kan schadelijk zijn voor vissen, maar het grotere probleem is dat deze organische stoffen bij zuurstofgebrek via rotting worden afgebroken. Hierbij ontstaan giftige gassen (waterstofsulfide, ammoniak) en toxines, die het gehele ecosysteem van de vijver vergiftigen. Hierdoor kunnen de vrijgekomen voedingsstoffen niet omgezet of benut worden in onschadelijke vormen. Onder zulke omstandigheden wordt de ontwikkeling van hoger waterplanten en dieren verstoord en kunnen ze zelfs uitsterven. Dit betekent dat de voedingsstoffen die vrijkomen tijdens de afbraak alleen door snelgroeiende en zich snel vermenigvuldigende algen kunnen worden benut. In diepere vijvers zullen voornamelijk zwevende algen, die het water groen kleuren, zich vermenigvuldigen, terwijl in ondiepere delen bedekkende draadalgen zullen gedijen. Vooral bij de overmatige groei van zwevende algen kan het licht moeilijk de diepere waterlagen binnendringen. Omdat algen in een omgeving met weinig licht afsterven, sterven ze massaal. Dit wordt vaak opgemerkt doordat het water schuimig, slijmerig en onaangenaam ruikend wordt. Dit komt door de gasvorming die gepaard gaat met de rotting van de dode algenmassa. Dit creëert weer een giftige omgeving, waardoor na de afronding van de rottingsprocessen de situatie enigszins verbetert (troebel water), waarin de algen zich vervolgens weer snel zullen vermenigvuldigen. Dit verbetert alleen enigszins tijdens de koude winterperiodes, wanneer zowel de rotting als de algengroei vertragen, waardoor de zwevende organische stoffen bezinken en slib vormen. In het voorjaar, met de stijging van de temperatuur, begint alles weer opnieuw.

Traditionele behandeling van problemen

Voor de behandeling van problemen worden doorgaans ontsmettingsmiddelen, chloor en oxidatiemiddelen (gifstoffen) gebruikt. Deze kunnen de rottingsprocessen en de algengroei tijdelijk remmen, maar pakken de kern van het probleem niet aan, terwijl ze de gezondheid van de planten en dieren bedreigen en de vorming van een gezond biologisch evenwicht effectief belemmeren. Door de remming van microbiologische processen hoopt organisch materiaal zich continu op. Dit creëert troebel bruin water in zwevende vorm en steeds dikker slib bij bezinking. Zodra het effect van de chemicaliën afneemt, zullen zowel de rotting als de algengroei weer oplaaien. Om het slib te verminderen, kan naast het ‘stofzuigen’ alleen volledige waterverversing en reiniging worden toegepast. Dit zijn arbeidsintensieve en kostbare oplossingen, en het opnieuw inrichten van de vijver garandeert niet automatisch het ontstaan van een biologisch evenwicht, zoals we ook bij nieuw aangelegde vijvers kunnen ervaren.

Probiotische behandeling van vijvers

Voor de oplossing van problemen kunnen we effectief Greenman Pond-entstof en het geënte vaste Greenman PondStone-product gebruiken om de juiste biologische omstandigheden te herstellen. Onze producten bevatten een symbiotische microben gemeenschap die organisch materiaal in een zuurstofarme omgeving in een gunstige richting afbreekt.
Hierdoor zullen de dieren- en plantenwereld niet uitsterven, maar juist bruikbare voedingsstoffen en zeer nuttige bioactieve stoffen produceren in plaats van gifstoffen. Zo kunnen we de rottingsprocessen vermijden die worden veroorzaakt door de ophoping van voedingsstoffen in de vijver. Dit is op zichzelf al voldoende om het bestaande biologische systeem van de vijver aanzienlijk te activeren bij het benutten van voedingsstoffen. Dit houdt het vijverleven gezond, zelfs bij een aanzienlijke belasting door organisch materiaal en algengroei, wat zeker geen symptoombestrijding is. De probiotische behandeling creëert zeer nuttige voedingsstoffen voor de planten, waardoor ze intensief gaan groeien. Bij een kleine hoeveelheid vissen in de vijver zal ook het zoöplankton zich snel vermenigvuldigen, dat dient als voedsel voor de vissen en waardevol wordt benut.
Bij kleinere, eenvoudigere vijvers wordt aanbevolen om Greenman Pond-producten in een verhouding van 1:10.000 ten opzichte van het watervolume toe te passen, met een vooraf gemengde oplossing (in een verhouding van 1:10) die onmiddellijk wordt gebruikt. Afhankelijk van de grootte van de vijver kan dit worden toegediend met een sproeier of eenvoudigweg met een gieter. Het doel is om de vijver zo gelijkmatig mogelijk te behandelen, zodat ook de vegetatie ervan profiteert. Circulatiesystemen en stromingen gecreëerd door watervallen kunnen ook worden gebruikt om een gelijkmatige verdeling te garanderen. De behandeling dient in meerdere stappen, met intervallen van 2-4 weken, te worden herhaald. Na het oplossen van de problemen wordt de dosering en frequentie verlaagd. Greenman PondStone vult het effect van Greenman Pond perfect aan door sedimentaire, natuurlijke, poreuze gesteenten te bieden die een uitstekende leefomgeving bieden voor de microben van het product, waardoor ze specifiek het slib van de vijver kunnen aanpakken en het organisch materiaal dat vertroebeling veroorzaakt kunnen afbreken. Er wordt 5-10 kg, ofwel 2-4 emmers aanbevolen voor 10.000 liter vijverwater, die samen met de zak waarin de stenen zich bevinden, nabij de waterbeweging op verschillende plaatsen in de vijver moeten worden geplaatst. Voor grotere vijvers (meer dan 50-100 m3) vraag ons advies voor het meest effectieve gebruik.

Aanvullende behandelingen

Het leven van een kleine vijver is complexer dan dat één enkel wondermiddel alle problemen kan oplossen. Daarom is de uiteindelijke oplossing het in balans brengen van het vijverleven en de voedingstoestand, waarin probiotische entstof uiteraard een belangrijke rol speelt als katalysator. De basis hiervan is dat de voedingsstoffen, vissen en planten in de vijver in balans moeten zijn. Overweeg daarom de overmatige voeding van vissen of het bemesten van planten te stoppen. Beide kunnen gerechtvaardigd zijn bij het opzetten van het systeem, maar bij langdurig en overdreven gebruik ontstaat er zeker een overvloed aan voedingsstoffen. Als er echter al een overschot aan voedingsstoffen is ten opzichte van de huidige hoeveelheid vissen en planten (te merken aan overmatige algengroei en daaropvolgende rottingsverschijnselen), behandel het probleem dan snel met probiotische middelen en werk vervolgens aan het herstellen van het evenwicht. De middelen hiervoor zijn:
  • Stop met het voeren van de vissen en het bemesten van de planten. Als de vissen al te veel zijn vermenigvuldigd, kan gedeeltelijke verwijdering van de vissen gerechtvaardigd zijn, zodat er alleen zoveel vissen overblijven als het systeem voldoende voedsel kan produceren. Als dit voldoende is, zullen ze niet verhongeren, maar zal hun voortplanting stoppen en zal hun voedselbehoefte afnemen.
  • Aanplant van vegetatie. Vooral bij nieuw aangelegde vijvers kunnen we lange tijd worstelen met algengroei totdat de vegetatie voldoende is ontwikkeld om de voedingsstoffen uit het water voor de algen weg te nemen. Het is raadzaam om zoveel mogelijk soorten te planten om te ontdekken welke het beste gedijen (waterkwaliteit, temperatuur, diepte, zonlicht, enz.). Zorg ervoor dat er bij het aanleggen van vijvers voldoende ondiepe delen zijn waar planten die zich aan de bodem hechten hun leefomstandigheden kunnen vinden (wortelen, licht). Het kan nuttig zijn om drijvende planten met een aanzienlijke schaduwwerking of waterlelies te planten, omdat deze door het uitsluiten van licht ook de algen kunnen onderdrukken. Kunstmatige ‘drijvende eilanden’ die zowel schaduw bieden als voedingsstoffen efficiënt benutten, kunnen effectief zijn.
  • Beregening. Vooral bij kleinere vijvers met een aanzienlijke ophoping van voedingsstoffen kan naast de probiotische behandeling het continu beregenen van de tuin (bomen, struiken, groentetuin, gazon) met dit water een effectieve en snelle hulp zijn, en vervolgens het aanvullen met vers water. Dit stelt ons in staat de overtollige voedingsstoffen in de tuin te benutten en ook daar te profiteren van de gunstige effecten van de probiotica.

Verdere tips:

  • Integratie van andere technologische elementen. Aangezien het een biologisch middel betreft, wordt het gebruik van chemicaliën en andere op levensvijandige oplossingen (zoals UV-lampen, filters) niet aanbevolen. Het gebruik van circulatiesystemen helpt echter om de werkzame stof in de vijver te verspreiden en de voedingsstoffen naar de planten te brengen. Het is raadzaam dit aan te passen aan de vegetatie (bijv. het terugvoeren van water naar dichtbegroeide vegetatie).
  • Bladeren die in de vijver vallen Bladeren die in de vijver vallen zijn een van de belangrijkste bronnen van voedingsstofoverschot en vaak van vijvergifstoffen. Daarom moeten we, vooral tijdens de bladval, alles in het werk stellen om hun hoeveelheid te verminderen en de bladeren regelmatig van het wateroppervlak verzamelen.
  • Seizoensgebonden taken:
    • Lente:In de lente moeten we, indien mogelijk, de toestand van de planten na de winter controleren en zo nodig nieuwe planten plaatsen.
    • Zomer: In de zomer kunnen onze planten te veel groeien. Als hun massa hinderlijk wordt (bijv. in zwemvijvers), dun ze dan voorzichtig uit. Doe dit liever vaker en in kleine hoeveelheden, omdat een tijdelijke overmaat aan voedingsstoffen kan ontstaan, wat opnieuw gunstig kan zijn voor algen.
    • Herfst: In de herfst moeten we de resterende bovenwaterplanten verzamelen voordat ze doodgaan en naar de bodem zinken. Snijd de afstervende delen boven het wateroppervlak af en wacht niet tot ze in de vijver vallen.
    • Winter: In de winter hebben we geen bijzondere taken, omdat zowel de microbiologische als de hogere levensprocessen vertragen, en zelfs bij een overschot aan voedingsstoffen geen algenbloei dreigt. Bij langdurige vorst kan echter een probleem optreden. Als er in de herfst veel organisch materiaal (bladeren) in de vijver is gevallen, zullen deze, hoewel langzaam, in de onbewerkte vijverbodem gaan rotten. Dit proces is in de kou vrij traag en vormt minder een bedreiging dan in warmer water. Als de vijver echter langdurig onder ijs komt te staan, kan zelfs het langzame proces genoeg waterstofsulfide opbouwen om het hele ecosysteem te doden (zowel planten als dieren). Dit wordt pas duidelijk na het ontdooien, wanneer het natuurlijk te laat is. Bij voedingsstoffen en levendigheid in evenwicht zijnde vijvers is dit risico klein, vooral als ze tijdens het groeiseizoen regelmatig probiotische ondersteuning krijgen. Toch is het soms de moeite waard om een gat in het ijs te hakken of een minimale waterbeweging te behouden (bijv. met een zachte luchtbel of circulatie), zodat bij lichte vorst het ijs niet volledig luchtdicht afsluit.

Greenman Pond en PondStone producten

Zoals we zien, zijn de Greenman Pond– en PondStone-producten op zichzelf geen wondermiddelen voor het onderhoud van kleine vijvers, maar ze werken effectief in combinatie met verschillende technologische elementen. Hun essentiële rol ligt in het versnellen en sturen van de biologische stofwisseling van de vijver. Een blijvend effect kunnen we echter alleen behouden door voedingsstoffen te verwijderen. Het is belangrijk dat hun toepassing geen gevaar vormt voor onze omgeving of onze gezondheid, en we bereiken een evenwichtstoestand met de natuurlijke middelen van de natuur in een voor ons gewenste vorm.